Ο μητρικός θηλασμός αποτελεί ένα θαύμα της φύσης, ένα δώρο για τη μητέρα και το μωρό της. Το µωρό τρέφεται µε το πλέον κατάλληλο γάλα, το γάλα της μαμάς του. Η ωκυτοκίνη, η «ορµόνη της αγάπης», όπως χαρακτηριστικά αναφέρεται, η οποία παράγεται κατά τη διάρκεια του θηλασµού, συνεισφέρει στη δηµιουργία ενός µοναδικού δεσµού ανάµεσα σε εσάς και το µωρό, ενώ η προλακτίνη, προκαλεί αίσθηµα ηρεµίας και χαλάρωσης.
Καλό για τη μητέρα
Από την πλευρά της, η μητέρα επωφελείται του θηλασμού μέσω της έκκρισης ωκυτοκίνης, προκαλούνται συσπάσεις στη μήτρα, βοηθώντας στο να καθαρίσει γρηγορότερα το ενδομήτριό της από τα λόχια. Επίσης, μειώνεται η πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου του ενδομητρίου, αυξάνεται ο ρυθμός απώλειας του βάρους που πήρε η γυναίκα κατά την κύηση και εκτός αυτού, διευκολύνει την μητέρα στηκαθημερινότητά της με το μωρό (όχι απαραίτητα από την αρχή, χρειάζεται λίγος χρόνος για να μπειτο μωρο σε ένα πρόγραμμα θηλασμού)! Αλλά δεν μένουμε μόνο σε αυτά, μελέτες έχουν δείξει ότι ο μητρικός θηλασμός προστατεύει από τον καρκίνο του μαστού και μάλιστα εξαρτάται από την ηλικία της γυναίκας κατά την οποία γέννησε το πρώτο της παιδί και θήλασε (όσο πιο μικρή τόσο καλύτερα) και από το χρονικό διάστημα συνολικά που θήλασε μία γυναίκα στη ζωή της.
Καλό για το μωρό
Από την άλλη πλευρά, ένα μωρό που θηλάζει, λαμβάνει αντισώματα και αντιφλεγμονώδεις παράγοντες, με αποτέλεσμα να προστατεύεται από λοιμώξεις και αλλεργίες. Υποφέρει λιγότερο από κολικούς τους πρώτους μήνες της εξωμήτριας ζωής τους και προστατεύεται από τον κίνδυνο εμφάνισης νεανικού διαβήτη, παιδικού καρκίνου και παχυσαρκίας. Όμως εξίσου σημαντικό ή και το πλέον σημαντικότερο είναι το συναισθηματικό δέσιμο παιδιού-μητέρας και η ασφάλεια και η ζεστασιά που νιώθει ένα αβοήθητο μωράκι σε ένα τόσο ξένο και άγνωστο νέο περιβάλλον. Ένα μικρό πλασματάκι νιώθει ασφάλεια στην αγκαλιά του ανθρώπου που το αγαπάει πιο πολύ στον κόσμο, τη μαμά του, νιώθει τον χτύπο της καρδιάς της, κάτι που έχει συνηθίσει από την ενδομήτρια ζωή του, και καλύπτει μία ζωτικής σημασίας ανάγκη του, την τροφή.
Πόσο καιρό πρέπει να θηλάσω;
Το μητρικό γάλα είναι η ιδανικότερη και πλήρης διατροφή για τους πρώτους 6 μήνες της ζωής ενός βρέφους. Παρόλα αυτά, για να επιτύχει ο θηλασμός θα πρέπει η μητέρα να τρέφεται σωστά και να είναι ΗΡΕΜΗ. Εντός, λοιπόν, αυτού του πλαισίου, θα ήταν καλό οι νέες μανούλες να μην αγχώνονται για το πόσο γάλα έχουν, αν θα τα καταφέρουν και μάλιστα αν δεν τα καταφέρνουν ικανοποιητικά ή και καθόλου να αισθάνονται ματαίωση, ότι δεν είναι καλές μανούλες. Οι μανούλες θα πρέπει αφεθούν και να νιώσουν την κάθε στιγμή με το μωράκι τους, γιατί αυτές οι στιγμές είναι ανεκτίμητες και να αφήσουν τα υπόλοιπα να τα αναλάβει η φύση και ίσως μ μία μικρή βοήθεια από επιστήμονες που γνωρίζουν από θηλασμό.
Πώς μπορώ να αυξήσω την ποσότητα του γάλακτος;
Η παραγωγή γάλακτος ακολουθεί τον νόμο προσφοράς και ζήτησης. Όσο περισσότερο γάλα πίνει το μωρό τόσο περισσότερο γάλα παράγει το σώμα μας. Ένα μωρό που τοποθετείται και προσκολλάται σωστά, που θηλάζει συχνά και κατ’ απαίτηση, θα προκαλέσει την παραγωγή άφθονου γάλακτος ακόμη και σε στρεσογόνες περιόδους, όπως τις περιόδους έκτακτης ανάγκης. Η συχνή επαφή δέρμα με δέρμα μειώνει το άγχος και αυξάνει την παραγωγή γάλακτος. Παρόλα αυτά, η διαδικασία του θηλασμού επιτυγχάνεται από δύο ορμόνες, την προλακτίνη και οκυτοκίνη. Η πρώτη βοηθά στο να παραχθεί γάλα και να αποθηκευτεί στους μαστούς και η δεύτερη, που παράγεται κατά ώσεις όταν γίνονται θηλαστικές κινήσεις στη θηλή, προκαλεί την εκροή του γάλακτος πλέον από τους πόρους του μαστού. Πάνω σε αυτό, λοιπόν, φαίνεται ότι υπάρχουν διάφορες τεχνικές που αυξάνουν τον ρυθμό αυτών των ώσεων και επομένως της ποσότητας του γάλακτος. Αυτές εφαρμόζονται, αν και εφόσον, υπάρχει μειωμένη παραγωγή γάλακτος, δηλαδή ποσότητα που δεν επαρκεί για να καλύψει τις ανάγκες του μωρού σας εκείνη τη χρονική περίοδο, και μόνο τότε.
Επιπρόσθετα, μελέτες έχουν δείξει ότι υπάρχουν τροφές μου μπορούν να αυξήσουν το γάλα κατά τον θηλασμό, όπως το κριθάρι, η μπύρα (χωρίς αλκοόλ) και ο μάραθος. Θα πρέπει βέβαια να αναλογιστούμε ότι δεν αρκεί μονάχα η ποσότητα, αλλά και η ποιότητα του γάλακτος. Το πρωτόγαλα, για παράδειγμα, είναι ελάχιστο σε ποσότητα, αλλά είναι πάρα πολύ πλούσιο διατροφικά και αρκετό για να θρέψει το νεογνό μας τις πρώτες ώρες της ζωής του. Γι’ αυτό θα πρέπει να έχουμε μία διατροφή πλούσια σε ασβέστιο, σίδηρο και βιταμίνες και να είμαστε καλά ενυδατωμένες.
Ποιές τροφές να τρώω κατά τον θηλασμό;
Αρχικά, θα πρέπει να αναλογιστούμε ότι για την παραγωγή 100ml γάλακτος καταναλώνονται από τη μητέρα 85 θερμίδες. Αν λοιπόν αναλογιστούμε πως η μέση ημερήσια παραγωγή γάλακτος του πρώτους έξι μήνες του θηλασμού είναι περίπου 750ml ημερησίως αντιλαμβανόμαστε πως οι ανάγκες μίας θηλάζουσας μητέρα σε ενέργεια (θερμίδες) αυξάνονται σημαντικά. Θα πρέπει να περιλαμβάνονται πρωτεΐνες, υδατάνθρακες, Ω3 και Ω6 λιπαρά οξέα, βιταμίνες Α, Β, C, D, E και Κ, τροφές πλούσιες σε ασβέστιο και σίδηρο. Όχι κάπνισμα, όχι αλκοόλ, όχι βότανα που μπορεί να έχουν φαρμακευτική δράση, όχι φάρμακα και κρέμες πριν ρωτήσουμε τον ιατρό μας.
Πώς κάνω απογαλακτισμό;
Υπάρχουν δύο μέθοδοι απογαλακτισμού. Ο ένας είναι μηχανικός, κατά τον οποίο γίνεται σφιχτή περίδεση του στήθους, ή με απλά σφιχτό μπουστάκι και ο άλλος είναι με φαρμακευτική αγωγή. Κάθε γυναίκα έχει διαφορετικές ανάγκες και ενδείξεις, οπότε καλό θα είναι να το συζητήσετε με τον ιατρό σας.